فرهاد سليمي يگانه

درايــوهـاي Flash (USB Drive / فلش ديسك) يـا هـارددرايــوهاي خـارجـي (External) يا هر اسمي كه روي آنها بگذاريد، بسـيار جالب هستنـد. فقط كافي اسـت آنها را به سيـسـتم خـود متـصل كـرده و از آنـها اسـتـفاده كنيـد. البتـه گاهي اوقات مـمكن اسـت مـشكلاتي نيز براي آنها به وجود آيـد. در اين مجال، به بررسي و راه حل 3 مشكل متـداولي كه درايـوهاي USB غالباً با آنها مواجه مي‌شوند، مي‌پردازيم.

چـگـونـه مي‌تـوان يـك درايـو USB را از سـيستم جدا كرد. در حالي‌كه ويندوز اعلام مي‌كند انجام اين كار ايمن نيست؟

اگر ويندوز به جاي آنكه اعلام كند، USB نمي‌تواند با ايمني كامل از سيسـتم جدا شود، علت آن را بيان مي‌كرد، بسيار بهتر بود. حال در چنين شرايطي چه كاري مي‌توان انجام داد؟ همچنين برخي مواقع نيز ويندوز از طريق يك كادر محاوره‌اي به شـما اعلام مي‌كند كه اندكي صبر كرده و سپس مجدداً اقدام به انجام اين كار كنيد. توجه به اين هشدارها خوب است و نشان عاقبت‌انديشي شماست. زيرا به هر صورت يك شوك ناگهاني و هر چند خفيف هم مي‌تواند مشكلات ريز و درشتي براي سيستم شما ايجاد كند. اما بايد اين مطلب را هم از نظر دور نداشت كه اصولا درايوهاي فلاش USB و انواع هارد ديسك‌هاي اكسترنال براي اين به وجود آمده‌اند كه كار ما را ساده كنند. و اصولا فلسفه USB به عنوان يك پورت پيشرفته اين است كه بتوان به سرعت ادوات مربوط به آن را به كامپيوتر متصل نمود و از آن جدا كرد. بنابراين در عمل بسياري از كاربران، به اين هشدارها لبخند زده و بدون توجه به اين مسئله، درايو خود را در هر لحظه كه مايل باشند، به كامپيوتر متصل نموده و از آن جدا مي‌كنند و معمولا هم علي‌رغم هشداري كه فرضا كامپيوتر داده‌ است، هيچ اتفاقي هم نمي‌افتد. اما به هر حال براي محكم كاري هم كه شده، توصيه مي‌شود در زمان انتقال اطلاعات به درايو فلاش خود و يا بالعكس، آن را از كامپيوتر جدا نكنيد. زيرا ممكن است حافظه درايو صدمه ببيند و در مواقعي حتي كاري هم از دست عمليات فرمت بر نمي‌آيد. ضمنا مي‌توانيد قبل از جدا كردن، نوار وظيفه و System Tray را بررسي كنيد تا ببينيد فايل‌هاي كدام برنامه‌ها در درايو USB مشغول كار هـستند. در صورت امكان مي‌توانيد اين برنامه‌ها را ببنديد و سپس با خيال راحت بدون اينكه نيازي به خاموش كردن كامپيوتر باشد، درايو فلاش، يا هر درايو USB ديگر را از كامپيوتر جدا كنيد.

رفع مشكلات مربوط به درايوهاي USB

البته راه حل ديگري نيز براي اين كار وجود دارد (به شرط اينكه پيام‌هاي هشدار كامپيوتر را جدي گرفته باشيد و يا واقعا جدي باشند!)

))  بـرنـامه‌هـايي را كه فايـل‌هايـشان در درايـو USB در حـال اجـرا هستنـد، ببنديـد (حتي اگر آن فايل‌ها را قبلاً بسته‌ايد)

))  اگــر بــاز هـم ايـن كـار فـايـده‌اي نـداشــت، به Task Manager برويد. بدين منظور مراحل زير را انجام دهيد:

01 دكـمـه‌هـاي Ctrl+Alt+Delete را بـه طـور هـمزمان فشار دهيد. اگر ويـندوز شما ويستاست، پس از انجام اين كار، روي Start Task Manager كليك كنيد.

02 روي زبانه Processes كليك كنيد.

بــا اسـتــفــاده از Windows Task Manager مي‌تـوانـيـد بـرنـامـه‌هـايي را بـيـابـيـد كـه درايـو USB شما را مشغول نگه ‌داشته‌اند.

03 ليسـت مربـوط به فرآينـدهاي در حال اجـرا را بررسي كنيد. تمامي مواردي را كه مي‌توانند به درايو USB مربوط باشند، بيابيد؛ فرضاً فرآيند مربوط به يكي از فايل‌هاي موجود در آن درايو.

04 اگر چنين فرآيندي را يافتيد، آن را انتخاب كرده و سپس بر روي دكمه End Process كليك كنيد. سپس عمل خود را تائيد كنيد.

05 سعي كنيد مجدداً درايو را با ايمني كامل از سيستم جدا كنيد.

اگر ويندوز باز هم به شما اجازه نداد كه درايو را خارج سازيد، بايد اقدام ديگري انجام دهيد:

در اين حالت مي‌توانيد كامپيوتر خود را خاموش كرده و درايو را از سيستـم جدا سازيد؛ سپس مجدداً سيستم را راه‌اندازي كنيد. اين كار عملي است   وقت‌گير و كمابيش آزار‌دهنده است، اما خب، مي‌تواند خيال افراد وسواسي را راحت كند.

اگر هيچ كدام از ايـن روش‌ها كارساز نبودنـد، مي‌توانيـد روش ديگري را امتحان كنيد.

بدين منظور برنامه USB Safely Remove را از اينترنت دريافت و نصب كنيد. اين برنامه در آدرس زير قرار دارد:

www.pcworld.com/downloads/file/fid,66305-page,1-c,filemanagement/description.html

اين بـرنامه يـك نـرم‌افزار اشتراكي اسـت كه آيـكن خـود را در قسمت System Tray شـما قرار خواهـد داد. سپس هنـگامي كه درايـو USB شما نمي‌تواند به صـورت ايمن از سيـستم جدا شود، ايـن برنامه به شـما نشان مي‌دهـد كه كدام فـرآيندها موجب بروز اين مشكل شده‌اند و به شـما امكان بـستن آنها را خواهد داد. در واقع براي جداسازي امن و آسان درايو USB از سيستم خود، مي‌توانيد از برنامه USB Safely Remove استفاده كنيد.

برنامه USB Safely Remove داراي ويژگي‌هاي جالبي است. با اسـتفاده از اين برنامه مي‌توانيد نام دستگاه USB خود را تـغيير داده، يك كليد ميانبر براي مـتوقف ساختـن آن ايجاد كنيـد و يا ويژگي اجراي خودكار آن را تنظيم كنيد.

آيا مي‌توان با فرمت كردن درايو Flash به حالت NTFS، سرعت آن را افزايش داد؟

آيا حقيقتا فـرمـت فايل سيستم NTFS ، عـملكرد درايـو‌هاي USB Flash را بهبود مى بخشد؟ در پاسخ بايد اشاره نمود كه در بـسـيارى از بـررسى‌هاى انجام شـده، بـه ويـژه كپى كـردن فايل‌هاى كوچك در درايو فلش USB، اين موضوع ثابـت شـده است و در اغلب موارد،  فرمـت NTFS بر FAT  16 و 32 پيـروز بـوده اسـت. در واقع علت سرعت بالاترNTFS  آن است كه اطلاعات را در حافظهCache  مى‌نويسد. همچنين در صورت فرمت حافظه فلاش خود در قالب NTFS، مي‌توانيد از همان مزايايي استفاده كنيد كه در در صورت تبديل فرمت هارد ديسك از Fat‌ به NTFS نصيب شما مي‌شد. مثل مديريت بهتر، امنيت بيشتر و سرعت بالاتر.  

اما اين را هم در نظر داشته باشيد، برخي از دستگاه‌هايي كه قابليت اتصال با حافظه فلاش را دارند، ممكن است در پذيرش اين فرمت، مشكل داشته باشند.

در نتيجه اگر عملكرد حافظه فلاش، بخصوص در زمينه سرعت، بـراى شما بيش از سازگارى اهميـت دارد، در ادامه شيوه تغيير فرمت درايو را شرح خواهيم داد. زيرا در حالت فعلي اگر تصميم به فرمت درايو فلاش خود داشته باشيد، فقط با دو گزينه Fat‌ و Fat32 مواجه خواهيد بود. اما لازم است كه گزينه NTFS هم فعال شود.

براي اين كار، درايو فلاش را به كامپيوتر خود متصل كنيد. سپس درWindows Explorer  (از طريق منوي Start و سپس Accessories، بدان دست خواهيد يافت) بر روى درايـو Flash كليـك راسـت كرده و گزينه Properties را انتخاب كنيد. در پنجره باز شده،‌ بر روي زبانهHardware  كليك كرده و از ليـست درايوها، درايو Flash خود را انتخاب كنيد. اكنون بر روى دكـمه Properties كليك كنيد. در كادر مـحاوره‌اى ظـاهر شـده، روى زبـانه Policies كليك كنيد. حالا گـزينه Optimize for performance را انـتخاب كرده و دوبـار روى OK كـليـك كنـيد. حالا در Windows Explorer‌ مـجدداً روى درايـوFlash كـليـك راسـت كـرده و گـزيـنه Format را انتخاب كنيد. مشاهده مي‌كنيد كه در مـنـوى كـشـويـى File System، گـزيـنـه NTFS نيز وجود دارد. آن را انـتـخـاب كـرده و روى Start كـليـك كـنيـد تا درايو شما به شيوه NTFS فرمت شده و عملكرد و سرعت بهترى داشته باشد.

اگر ويندوز قادر به تشخيص درايو USB نباشد، چه بايد كرد؟

عدم تشخيص درايو USB توسـط وينـدوز، مـمكن اسـت دلايل بسياري داشته باشد. ابتدا بايـد اطمـينان حاصل كنيـد كه آيا اين مشكل مربوط به آن درايو يا پورت خاص است، يا خير.

بدين منظور درايو خـود را به يك پورت USB در كامپيوتر ديگر متصل كنيد. توجه داشته باشيد كه  برخي از پورت‌ها (به ويـژه پـورت‌هاي موجود در جلوي كامپيوتر) نسبت به بقيه بـد‌قلق‌تر هستند، يا اصلا به مادربورد متصل نشده‌اند و به اصطلاح شما را سر كار گذاشته‌اند. بنابراين درايو خود را در يك كامپيوتر ديگر و بر روي يك پورت مطمئن امتحان كنيد. اين آزمايشات به شما نشان مي‌دهند كه آيا درايو شما دچار مشكل است يا پورت كامپيوترتان دچار اشكال شده است و يا مشكل ديگري وجود دارد.

خوشبختانه بعد از ويندوز XP با سرويس پك 2، مشكلات مربوط به درايو‌هاي فلاش به حداقل خود رسيده است و اين درايوها به آساني به سيستم متصل شده، شناسايي مي‌شوند و كار مي‌كنند. اما در برخي مواقع هم به علت نوع درايو فلاش (فرضا مارك خاص و كميابي است) و يا مشكلات مربوط به پيكربندي كامپيوتر شما، ممكن است كه براي استفاده از آن، مجبور شويد كه نرم‌افزار درايور آن را در كامپيوتر نصب نماييد و سپس از آن استفاده كنيد. در واقع در چنين حالت‌هايي، هيچ راه ديگري وجود ندارد. البته نصب درايورهاي USB بسـيار آسـان است،‌ زيرا آنها در خود درايوها وجود دارند و نه بر روي يك CD ضميمه دستگاه. البته قبل از هر چيز مي‌بايست درايور مشكل‌دار را از روي كامپيوتر خود عزل كنيد. يعني همان درايوري را كه كامپيوتر بر روي سيستم نصب نموده و كار نمي‌كند.

بدين منظور مراحل زير را انجام دهيد:

1- درايو USB را به سيستم متصل سازيد.

2-  بر روي My Computer كليك راست كنيد. حال گزينه Properties را انتخاب كنيد. روي زبانه Hardware كليك كرده و سپس دكمه Device Manager را انتخاب كنيد.

3- سپس نام درايو خود را از فهرست Disk drives بيابيد.

4- روي نام درايو مذكور كليك راست كرده و گزينه Uninstall را انتخاب كنيد. با كليك روي OK عمل خود را تائيد كنيد.

5- حال درايـو USB را از سـيستـم خود جدا ساخـته و سـپس مجدداً آن را به سيـستم مـتصل كنيد. در ايـن حالـت درايـورها به صورت خودكار مجدداً نصب خواهند شد.

همچنين قابل ذكر است، ويندوز ويستا مـشكلاتي مـخصوص به خـود دارد كه مانـع از شـناسايي درايـوها در بـرخي شـرايـط خـاص (به عـنوان مـثال، اگـر كامـپيوتـر در حالـت خـواب يـا Hibernate باشـد) مي‌شـود. در همين رابطه مايكروسافت به تازگي يك بـرنامه ترميمي با نام KB941600 عرضه كرده است كه اين مشكل را برطرف مي‌سازد. در صورت استفاده از ويندوز ويستا، مي‌توانيد اطلاعات بـيشتري را در خصوص اين برنامه ترميمي در سايت مايكروسافت مطالعه كنيد. همچنين مي‌توانيد نسخه 32 بيتي آن را از بخش دانلود سايت شركت مايـكروسافت (واقـع در آدرس www.microsoft.com/downloads) دريافت كنيد.

فراموش نكنيد، اگـر زمـاني كـه قصـد نـصب ايـن فايـل را داشـتـيـد، با پـيـغام does not apply to your system روبه‌رو شديد، بدين‌معناست كه قبلاً آن فايل را روي سيستم خود نصب كرده‌ايد.

اميدواريم از اين مقاله استفاده کافي را برده باشيد و به وسيله آن بتوانيد بر انواع و اقسام مشكلاتي كه بعضا در رابطه با استفاده از درايوهاي فلاش مواجه بوده‌ايد، فائق آييد. ضمن اينكه توجه به اين نكته ضروريست كه درايوهاي فلش آنقدر داراي فوايد و كاربردهاي مفيد مختلف هستند كه وجود اينگونه مشكلات، هرگز از ارزش‌ها و قابليت‌هاي آنها نخواهند كاست. آنها آمده‌اند تا دنياي كامپيوتر را متحول نموده و عمل نقل و انتقال اطلاعات و فايل‌ها را به مراتب ساده‌تر و سريع‌تر از گذشته كنند؛ كاري كه به نحو احسن از انجام آن سربلند بيرون آمده‌اند.